Ryzyko otyłości związane z antybiotykoterapią we wczesnym dzieciństwie

Antybiotykoterapia Otyłość

Ryzyko otyłości związane z antybiotykoterapią we wczesnym dzieciństwie

Autor: Jędrzej Sarnecki

Opracowanie na podstawie: Block JP, Bailey LC, Gillman MW i wsp. Early Antibiotic Exposure and Weight Outcomes in Young Children. Pediatrics 2018;142:e20180290.

 

Stosowanie antybiotyków u dzieci może mieć wpływ na ich rozwój fizyczny i metabolizm poprzez oddziaływanie na skład mikrobioty jelitowej. Zwiększenie masy ciała związane z antybiotykoterapią zaobserwowano w badaniach na zwierzętach, jednak wyniki badań przeprowadzonych w celu oceny występowania tego zjawiska u ludzi są niejednoznaczne. We wrześniu 2018 r. na łamach czasopisma Pediatrics ukazały się wyniki największego jak dotąd badania poświęconego temu zagadnieniu.

Block i wsp. zrealizowali wieloośrodkowe, retrospektywne badanie kohortowe, w ramach którego oceniono związek pomiędzy przybieraniem na wadze a stosowaniem antybiotyków. Badacze zebrali dane dotyczące 362 550 dzieci, włączając pacjentów z chorobami przewlekłymi, leczonych w 35 zakładach opieki zdrowotnej, u których wykonano pomiary wysokości i masy ciała w pierwszych 12 miesiącach życia, między 12. a 30. m.ż. oraz między 48. a 72. m.ż. W ramach badania oceniono występowanie związku pomiędzy ekspozycją na antybiotyki w pierwszych 24 m.ż. (≥ 1 antybiotykoterapia u 58% uczestników badania) a wartościami z-score BMI (ang. body mass index) i występowaniem otyłości. Przy analizie danych uwzględniono potencjalny efekt czynników zakłócających, takich jak sterydoterapia, choroby przewlekłe czy infekcje, oraz zwrócono uwagę na dawki, typ leku i wiek, w którym stosowano antybiotyki.

Badanie wykazało obecność niewielkiego związku pomiędzy leczeniem antybiotykami w pierwszych 2 latach życia a z-score BMI i ryzykiem wystąpienia otyłości w 5. roku życia. W przypadku dzieci bez chorób przewlekłych średni z-score BMI był o 0,04 (95% CI: 0,03-0,05) wyższy w podgrupie pacjentów, którzy przyjmowali antybiotyki w pierwszych 2 latach życia. Iloraz szans stwierdzenia nadwagi lub otyłości wynosił 1,05 (95% CI: 1,03-1,07) w przypadku ekspozycji na antybiotyki we wczesnym dzieciństwie. Wyniki wskazują również na zależność efektu od stosowanej dawki oraz większy związek w przypadku antybiotyków o szerokim spektrum działania.