Standardy medyczne

CEFALOSPORYNY - ZASADY RACJONALNEGO STOSOWANIA W PRAKTYCE AMBULATORYJNEJ

Dr n. med. Aneta Nitsch-Osuch, Prof. dr hab. n. med. Andrzej Wardyn

Zakład Medycyny Rodzinnej przy Katedrze i Klinice Chorób Wewnętrznych i Nefrologii AM w Warszawie
Kierownik: Prof. dr hab. n. med. Andrzej Wardyn

Cefalosporyny są liczną grupą antybiotyków wprowadzoną do lecznictwa w latach 60. XX wieku. Mnogość preparatów zapewnia z jednej strony ich szeroki wybór, z drugiej zaś strony wybór ten może być utrudniony, jeśli nie jest znane dokładnie spektrum przeciwbakteryjne, cechy farmakokinetyczne, wskazania do stosowania poszczególnych leków. Celem opracowania jest przypomnienie podstawowych wiadomości dotyczących cefalosporyn, przydatnych w codziennej praktyce, ponieważ właśnie ich znajomość umożliwia dokonywanie merytorycznie prawidłowego wyboru leku.

ZNACZENIE BADAŃ CYTOLOGICZNYCH WE WCZESNEJ DIAGNOSTYCE RAKA PŁUCA

Dr n. med. Joanna Domagała-Kulawik

Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych, Pneumonologii i Alergologii
Kierownik: Prof. dr hab. n. med. Ryszarda Chazan

Rozpowszechnienie raka płuca jest nadal bardzo duże, a rokowanie poważne. Rozpoznanie opiera się na badaniu mikroskopowym fragmentu nowotworu. Badania cytologiczne mogą zastąpić badania wycinka tkankowego i w wielu przypadkach przyspieszyć i uprościć diagnostykę. Należy do nich badanie wydzieliny oskrzelowej, wymazu szczoteczkowego z oskrzela, biopsji cienkoigłowej guza lub przerzutu. Wybór metody zależy od położenia guza i jego dostępności. Badanie cytologiczne umożliwia potwierdzenie złośliwego charakteru zmiany jak również pozwala ustalić typ histologiczny i zróżnicować raka drobno- i niedrobnokomórkowego

ŻÓŁTACZKA SPOWODOWANA KAMICĄ ŻÓŁCIOWĄ

Dr hab. n. med. Piotr Małkowski, Prof. dr hab. n. med. Bogdan Michałowicz, Dr hab. n. med. Jacek Pawlak, Dr. n. med. Jerzy Żurakowski

Katedra i Klinika Chirurgii Ogólnej i Chorób Wątroby AM w Warszawie
Kierownik: Prof. dr hab. n. med. Marek Krawczyk

Żółtaczka mechaniczna w przebiegu kamicy żółciowej może być spowodowana zastojem żółci powstałym zarówno w przewodach wewnątrzwątrobowych, jak i w przewodzie wątrobowym lub przewodzie żółciowym wspólnym. Uzależnione jest to od lokalizacji złogów w drogach żółciowych, stanowiących przeszkodę w odpływie żółci, jak również, co zdarza się rzadziej, od nacieku zapalnego lub ucisku więzadła wątrobowo-dwunastniczego wywołanego powiększeniem chorobowo zmienionego pęcherzyka żółciowego. Występowanie kamicy przewodowej nierozerwalnie łączy się z kamicą pęcherzyka żółciowego. Opinie różnych autorów dotyczące częstości powstawania złogów pierwotnie w drogach żółciowych, nie są w stanie zmienić faktu, że obydwie te patologie rozpatrywane są zazwyczaj łącznie, szczególnie w kontekście badań diagnostycznych oraz stosowanych metod terapeutycznych.

ŻÓŁTACZKA JAKO PROBLEM DIAGNOSTYCZNY I LECZNICZY U CHORYCH Z PIERWOTNYMI I PRZERZUTOWYMI GUZAMI WĄTROBY

Dr hab. n. med. Jacek Pawlak, Dr hab. n. med. Piotr Małkowski, Prof. dr hab. n. med. Bogdan Michałowicz

Katedra i Klinika Chirurgii Ogólnej i Chorób Wątroby AM w Warszawie
Kierownik: Prof. dr hab. n. med. Marek Krawczyk

Dotychczasowy podział kompetencyjny w leczeniu pacjentów z rozpoznaną żółtaczką, mówiący o tym, że leczenie cholestazy wewnątrzwątrobowej to domena internisty, a zewnątrzwątrobowej - chirurga ulega modyfikacji. Wśród przyczyn wywołujących wewnątrzwątrobowe zaburzenia przepływu żółci coraz liczniejszą grupę stanowią zmiany ogniskowe - pierwotne lub przerzutowe, pojedyncze i mnogie, łagodne i złośliwe. Likwidacja bezpośredniej przyczyny utrudnienia lub zablokowania przepływu żółci lub wytworzenia drogi omijającej przeszkodę pozwala na całkowite wyleczenie pacjenta lub zapewnienie choremu większego niż dotychczas komfortu życia. Sposób leczenia definitywnego czy paliatywnego uzależniony jest od lokalizacji, liczby i charakteru zmian ogniskowych powodujących zastój żółci w wewnątrzwątrobowych drogach żółciowych.

BADANIA WYSIŁKOWE W DIAGNOSTYCE CHORÓB UKŁADU ODDECHOWEGO

Dr n. med. Tadeusz Przybyłowski

Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych, Pneumonologii i Alergologii
Kierownik: Prof dr hab. n. med. R. Chazan

Badania wysiłkowe stosowane w pneumonologii mogą mieć postać prostych testów takich jak 6 minutowy test chodzenia lub kompleksowych badań na bieżni ruchomej lub na cykloergometrze. Do najistotniejszych wskazań do wykonania takiego testu należą: zgłaszane przez chorego upośledzenie tolerancji wysiłku, duszność wysiłkowa, ocena stopnia zaawansowania przewlekłych schorzeń układu oddechowych oraz ocena stopnia ryzyka zabiegu operacyjnego. Badania wysiłkowe są stosunkowo bezpieczne, częstotliwość zgonu oceniana jest na od 0 do 5/100 000 przeprowadzonych badań. Podczas typowego płucno-sercowego testu wysiłkowego prowadzony jest zapis: EKG, wysycenia krwi tętniczej tlenem, ciśnienia tętniczego krwi, parametrów wentylacji oraz pochłaniania tlenu i wydalania dwutlenku węgla. W większości systemów analiza parametrów odbywa się w systemie breath by breath. Najistotniejszym parametrem oceniającym reakcję organizmu na wysiłek jest maksymalne pochłanianie tlenu V O2maks.

KRWIOMOCZ - WIODĄCYM OBJAWEM WIELU POWAŻNYCH SCHORZEŃ UROLOGICZNYCH

Dr n. med. Artur A. Antoniewicz, Lek. med. Michał Szymański

Zespół Dydaktyki Urologicznej CMKP w Warszawie
Oddział Urologii CSK w Warszawie-Międzylesiu
Ordynator Oddziału i Kierownik Zespołu: Prof. dr hab. n. med. Andrzej Borówka

Krwiomocz makroskopowy (czerwone zabarwienie moczu) jest jednym z podstawowych i wiodących objawów wskazujących na istotną patologię w zakresie dróg moczowych. Poniższe opracowanie stworzone jest w oparciu o najnowszą wiedzę urologiczną dotyczącą przyczyn, diagnostyki i sposobów leczenia krwiomoczu. Ma ono na celu zwiększenie zrozumienia problemu i lepszą współpracę pomiędzy lekarzami pierwszego kontaktu a urologami, co pozwoli na szybszą i profesjonalną pomoc chorym dotkniętym tym problemem. Chcielibyśmy położyć szczególny nacisk na poważne traktowanie krwiomoczu w przypadku jego rzeczywistego wystąpienia, ze względu na duże prawdopodobieństwo istnienia choroby nowotworowej. Zalecamy przeprowadzenie diagnostyki krwiomoczu w warunkach poradni lekarza pierwszego kontaktu.

PRZEWLEKŁY KASZEL U DZIECI
- PRZYCZYNY, DIAGNOSTYKA RÓŻNICOWA, ZASADY LECZENIA

Dr hab. n. med. Anna Bręborowicz

Klinika Pneumonologii i Alergologii Dziecięcej Akademii Medycznej im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
Kierownik Kliniki: Prof. dr hab. n. med. Jerzy Alkiewicz

Kaszel jest jednym z naturalnych mechanizmów obronnych dróg oddechowych, ale równocześnie jest jednym z najczęstszych objawów chorobowych. Najczęstszą przyczyną kaszlu ostrego są zakażenia układu oddechowego, złożone są natomiast przyczyny kaszlu przewlekłego. U każdego chorego należy ocenić sytuację kliniczną, charakter i okoliczności występowania kaszlu, czynniki ryzyka w tym potencjalne szkodliwości w środowisku domowym. Do podstawowych badań diagnostycznych należą: RTG klatki piersiowej, badanie laryngologiczne, ocena wykładników reakcji zapalnej oraz badanie czynnościowe układu oddechowego. W wielu przypadkach postępowanie to nie pozwala jednak na ustalenie przyczyny kaszlu i konieczna jest szczegółowa wielokierunkowa diagnostyka specjalistyczna.

OCENA CZĘSTOŚCI WYSTĘPOWANIA I NASILENIA DEPRESJI PO UDARZE NIEDOKRWIENNYM MÓZGU W ROCZNEJ OBSERWACJI

Dr n. med. Iwona Rotter, Prof. dr. hab. n. med. Tadeusz Kozielec, Dr n. med. Beata Karakiewicz, Dr n. med. Anna Sałacka

Z Katedry i Zakładu Medycyny Rodzinnej Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie
Kierownik: Prof. dr hab. n. med. Tadeusz Kozielec

Praca miała na celu ocenę występowania depresji oraz jej nasilenie u chorych po przebytym udarze mózgu w ciągu rocznej obserwacji. Grupę badaną stanowiło 79 chorych z rozpoznanym udarem niedokrwiennym mózgu. Każdy chory badany był czterokrotnie w ciągu roku po zachorowaniu na udar. Pierwsze badanie przeprowadzono w warunkach klinicznych w dniu wypisu do domu, następnie badano chorych po 3, 6 i 12 miesiącach od zachorowania. W każdym z kolejno przeprowadzanych badań oceniano występowanie depresji w oparciu o kryteria wg ICD 10 oraz jej nasilenie przy pomocy Skali Depresji Hamiltona. Uzyskane wyniki świadczą o tym, że depresja stanowi częste następstwo przebytego udaru mózgu. Depresja poudarowa najczęściej przyjmuje nasilenie łagodne, jednakże w miarę upływu czasu po zachorowaniu wykazuje tendencję do stopniowego nasilania się.