Najczęstsze dyslipidemie u dzieci i młodzieży – aktualne wytyczne dla pediatrów i lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej (POZ)
Słowa kluczowe / Keywords:
Streszczenie:
Zaburzenia lipidowe u dzieci i młodzieży są częstym problemem zdrowotnym. Szacuje się, że dyslipidemia dotyczy 8-20% populacji pediatrycznej, a w grupie dzieci z nadmierną masą ciała – nawet 30-40%. Szczególne znaczenie kliniczne ma hipercholesterolemia rodzinna (ang. familial hypercholesterolemia, FH), występująca z częstością ok. 1/250, wymagająca wczesnego rozpoznania i diagnostyki kaskadowej w rodzinie. W artykule omówiono obowiązujące normy lipidogramu, wskazania do badań przesiewowych (w tym w ramach bilansu 6-latka), zasady diagnostyki różnicowej dyslipidemii pierwotnych i wtórnych oraz algorytmy postępowania w najczęstszych typach zaburzeń lipidowych: hipercholesterolemii, dyslipidemii mieszanej i hipertriglicerydemii. Podkreślono kluczową rolę modyfikacji stylu życia oraz znaczenie wczesnego wdrażania farmakoterapii, w tym statyn, które są bezpieczne i skuteczne już od 6. roku życia. Ważną rolę w opiece nad dzieckiem z dyslipidemią odgrywa lekarz podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), odpowiedzialny za wczesne wykrywanie zaburzeń, koordynację diagnostyki i długoterminowe monitorowanie leczenia.
Standardy Medyczne/Pediatria 2026, T. 23, 73-83
Abstract:
Lipid disorders in children and adolescents are very common. It is estimated that dyslipidemia affects 8-20% of the pediatric population, rising to 30-40% among overweight and obese children. Familial hypercholesterolemia has a particular clinical importance. It occurs in approximately 1 in 250 individuals and requires early diagnosis and cascade screening of family members. This article reviews current pediatric lipid reference values, indications for screening (including routine testing within the 6-year-old health check), principles of differential diagnosis of primary and secondary dyslipidemias, and recommended management algorithms for the most common lipid disorders: hypercholesterolemia, mixed dyslipidemia, and hypertriglyceridemia. Lifestyle modification and the early initiation of pharmacological treatment, including statins, which have been shown to be safe and effective from as early as 6 years of age, are essential. The role of the general practitioners is crucial in early detection, coordination of diagnostic procedures, and long-term follow-up of children with lipid disorders.
Standardy Medyczne/Pediatria 2026, T. 23, 73-83
Strona przeznaczona dla lekarzy i osób pracujących w ochronie zdrowia. Wchodząc tu, potwierdzasz, że jesteś osobą uprawnioną do przeglądania zawartych na tej stronie treści.